Türk Otomotiv Sanayi ve TAYSAD'ın Tarihçesi

1950–1960
Bir Sanayinin Doğuşu

Türkiye'de otomotiv sanayisinin temelleri, 1950'li yıllarda montaj sanayisinin gelişmeye başlamasıyla atıldı. Bu dönemde kamu ve özel sektör yatırımları hız kazanırken, yerli üretim altyapısını oluşturacak ilk adımlar atıldı. Henüz sınırlı üretim kapasitesine sahip olan sektör, ilerleyen yıllarda büyümesini sağlayacak bilgi birikimini ve teknik altyapısını bu dönemde kazandı.

1950'li yıllara ait gazete kupürü
1950'li yıllara ait gazete kupürü
Ford Otosan fabrikası (1959)
Ford Otosan fabrikası (1959)
Nobel 200
Nobel 200
Tuzla Jeep Fabrikası - Dönemin sanayi bölgelerinden fotoğraflar
Tuzla Jeep Fabrikası - Dönemin sanayi bölgelerinden fotoğraflar
İlk ticari araç üretiminden arşiv görselleri
İlk ticari araç üretiminden arşiv görselleri
1961
Devrim'in İzinde

1961 yılında geliştirilen Devrim otomobili, Türkiye'nin yerli otomobil üretme vizyonunun ilk somut örneklerinden biri oldu. Seri üretime geçememiş olsa da, mühendislik kabiliyeti ve sanayi vizyonu açısından önemli bir dönüm noktası olarak otomotiv tarihindeki yerini aldı.

Devrim - Dönemin gazete manşetleri
Devrim - Dönemin gazete manşetleri
Devrim'in atölyedeki üretim görüntüleri
Devrim'in atölyedeki üretim görüntüleri
Devrim'in Cumhurbaşkanı Cemal Gürsel'e sunumu
Devrim'in Cumhurbaşkanı Cemal Gürsel'e sunumu
1966–1977
Yerli Üretimin Yükselişi

Anadol'un üretime başlaması, ardından Tofaş ve Oyak Renault yatırımlarının hayata geçmesiyle Türkiye otomotiv sanayisi yeni bir büyüme dönemine girdi. Araç üretimindeki artış, otomotiv tedarik sanayisinin de gelişmesini hızlandırdı. Çok sayıda yerli üretici, ana sanayiye parça tedarik etmeye başladı ve sektör giderek daha organize bir yapıya kavuştu.

Anadol'un ilk prototipi
Anadol'un ilk prototipi
Dizel enjektör memesi
Dizel enjektör memesi
Otomotiv Tedarik sanayisinin kuruluş yıllarından (İnelli arşivi)
Otomotiv Tedarik sanayisinin kuruluş yıllarından (İnelli arşivi)
Otosan, Ford işbirliğiyle Ford Transit üretimi
Otosan, Ford işbirliğiyle Ford Transit üretimi
Oyak Renault'nun açılışı
Oyak Renault'nun açılışı
Oyak Renault üretim hattında ilk aracın çıkışı
Oyak Renault üretim hattında ilk aracın çıkışı
Yağ deposunda gerçekleştirilen jant üretimi, 1970'lerin başı (İnci Holding arşivi)
Yağ deposunda gerçekleştirilen jant üretimi, 1970'lerin başı (İnci Holding arşivi)
İlk Tofaş fabrikası
İlk Tofaş fabrikası
1978
TAYSAD'ın Doğuşu

Otomotiv tedarik sanayisinin ortak ihtiyaçlarını temsil edecek güçlü bir meslek örgütü oluşturma hedefiyle, 1978 yılında 13 kurucu üyenin bir araya gelmesiyle Taşıt Araçları Tedarik Sanayicileri Derneği (TAYSAD) kuruldu. Kuruluşundan itibaren üyeleri arasında iş birliğini güçlendirmeyi, sektörün ortak sorunlarına çözüm üretmeyi ve Türk otomotiv tedarik sanayisinin rekabet gücünü artırmayı amaçlayan TAYSAD, kısa sürede sektörün en önemli temsil kuruluşu hâline geldi.

13 Kurucu Üye
TAYSAD Kuruluş Dilekçesi — Taşıt Araçları Tedarik Sanayii Derneği, 27.12.1977 (İstanbul İli, Kayıt No: 799)
TAYSAD Kuruluş Dilekçesi — Taşıt Araçları Tedarik Sanayii Derneği, 27.12.1977 (İstanbul İli, Kayıt No: 799)
TAYSAD'ın 1. Genel Kurulu'nun Tutanağı
TAYSAD'ın 1. Genel Kurulu'nun Tutanağı
TAYSAD Merkez Binası
TAYSAD Merkez Binası
Üçüncü Cumhurbaşkanı Celal Bayar'ın TAYSAD'ın üyesi Terbay'a ziyareti
Üçüncü Cumhurbaşkanı Celal Bayar'ın TAYSAD'ın üyesi Terbay'a ziyareti
O DÖNEMİN SESİ
O dönemde oldukça mütevazı bir kuruluş olan TAYSAD'ın, kurulduğunda kendine ait ne bir bürosu, ne bir masası ne de bir sandalyesi vardı.
— TAYSAD Tarihçesi
1978 yılında beş girişimci tarafından kurulan TAYSAD'ın, başlangıçta Yönetim Kurulu'nu oluşturmaya yetecek üyesi bile yoktu. Sonunda firma sayısı 13'e yükselerek ilk Yönetim Kurulu oluşturuldu.
— TAYSAD Tarihçesi
1980'ler
Kurumsallaşan Bir Güç

1980'li yıllar, hem TAYSAD'ın hem de otomotiv tedarik sanayisinin kurumsallaşma sürecinin hız kazandığı bir dönem oldu. Üye sayısı artarken, sektörün ihtiyaçlarına yönelik çalışmalar çeşitlendi ve TAYSAD, kamu kurumları ile ana sanayi arasında güçlü bir iletişim köprüsü oluşturmaya başladı.

TAYSAD'ın OTİM'deki ofisinde bir Yönetim Kurulu toplantısı
TAYSAD'ın OTİM'deki ofisinde bir Yönetim Kurulu toplantısı
Turgut Özal, Başbakan olduğu dönemde, TAYSAD'ın ofisinin de bulunduğu OTİM'in sergi alanında, TAYSAD Başkanı Hüseyin Bayraktar ile 80'li yıllar
Turgut Özal, Başbakan olduğu dönemde, TAYSAD'ın ofisinin de bulunduğu OTİM'in sergi alanında, TAYSAD Başkanı Hüseyin Bayraktar ile 80'li yıllar
İSO Odakule'de düzenlenen sergideki Farba standı, 1980'li yıllar
İSO Odakule'de düzenlenen sergideki Farba standı, 1980'li yıllar
1990'lar
Dünyaya Açılan Tedarik Sanayisi

Kalite standartlarının yükselmesi, uluslararası sertifikasyon süreçleri ve ihracattaki artışla birlikte Türk otomotiv tedarik sanayisi küresel pazarlarda daha görünür hâle geldi. Avrupa başta olmak üzere birçok uluslararası üreticiyle iş birlikleri gelişirken, TAYSAD da üyelerinin rekabet gücünü artıracak projelere öncülük etti.

1986 yılında Automechanika Frankfurt Fuarı
1986 yılında Automechanika Frankfurt Fuarı
9. Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel, TAYSAD yöneticileriyle birlikte 1993
9. Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel, TAYSAD yöneticileriyle birlikte 1993
TAYSAD 11. Genel Kurulu - 1991
TAYSAD 11. Genel Kurulu - 1991
TAYSAD yöneticileri Ankara'da, 1994
TAYSAD yöneticileri Ankara'da, 1994
TAYSAD üyeleri, Japonya gezisi sırasında Türkiye Büyükelçiliğindeki resepsiyonda, 1993
TAYSAD üyeleri, Japonya gezisi sırasında Türkiye Büyükelçiliğindeki resepsiyonda, 1993
TAYSAD'lılar, Japonya seyahatinde metro ile bir sonraki toplantılarına giderken, 1993
TAYSAD'lılar, Japonya seyahatinde metro ile bir sonraki toplantılarına giderken, 1993
TAYSAD, İngiliz SMMT Derneği ile İngiltere'de ortak iş birliği
TAYSAD, İngiliz SMMT Derneği ile İngiltere'de ortak iş birliği
TAYSAD'lılar Renault tedarikçi toplantısında, 1991 (Kanca arşivi)
TAYSAD'lılar Renault tedarikçi toplantısında, 1991 (Kanca arşivi)
TAYSAD'ın Ankara'daki hatıra ormanı - 1996
TAYSAD'ın Ankara'daki hatıra ormanı - 1996
Türkiye ile Avrupa Birliği (AB) arasındaki Gümrük Birliği
Türkiye ile Avrupa Birliği (AB) arasındaki Gümrük Birliği
2000'ler
Küresel Oyuncu Olma Yolunda

Yeni yatırımlar, artan üretim kapasitesi ve Ar-Ge faaliyetleriyle Türk otomotiv tedarik sanayisi küresel tedarik zincirinin önemli oyuncularından biri hâline geldi. TAYSAD ise eğitim programları, uluslararası iş birlikleri ve sektörel projelerle üyelerinin gelişimine katkı sağlamayı sürdürdü.

Dönemin Sanayi Bakanı Nihat Ergün'ün TAYSAD ziyareti, 2011
Dönemin Sanayi Bakanı Nihat Ergün'ün TAYSAD ziyareti, 2011
TAYSAD Yönetim Kurulu Toplantısı, 17 Mayıs 2001
TAYSAD Yönetim Kurulu Toplantısı, 17 Mayıs 2001
TAYSAD İzmir Üye Toplantısı, 2007
TAYSAD İzmir Üye Toplantısı, 2007
TAYSAD, Avrupa'nın pek çok ülkesinden tedarik sanayisi şirketinin üst düzey yöneticilerini CLEPA Genel Kurulu kapsamında, İstanbul'da ağırladı.
TAYSAD, Avrupa'nın pek çok ülkesinden tedarik sanayisi şirketinin üst düzey yöneticilerini CLEPA Genel Kurulu kapsamında, İstanbul'da ağırladı.
TOSB'un Kuruluşu
TOSB'un Kuruluşu
Toyota Brüksel Tedarikçi Toplantısı'nda Toyota Avrupa'da çalışan Türkler ve TAYSAD üyeleri bir arada, 2006
Toyota Brüksel Tedarikçi Toplantısı'nda Toyota Avrupa'da çalışan Türkler ve TAYSAD üyeleri bir arada, 2006
İlk kez 2001'de düzenlenen Automechanika İstanbul Fuarı
İlk kez 2001'de düzenlenen Automechanika İstanbul Fuarı
2010'lar
Dönüşüm ve İnovasyon

Elektrifikasyon, dijitalleşme ve Endüstri 4.0 uygulamalarının hız kazandığı bu dönemde otomotiv sektörü önemli bir dönüşüm sürecine girdi. TAYSAD, üyelerinin bu dönüşüme uyum sağlaması amacıyla yeni projeler, eğitimler ve uluslararası platformlarda temsil faaliyetlerini artırdı.

CLEPA Genel Kurulu, 2011 yılında ikinci kez İstanbul'da gerçekleştirildi.
CLEPA Genel Kurulu, 2011 yılında ikinci kez İstanbul'da gerçekleştirildi.
2020'ler
Mobilitenin Geleceğine Yön Veren TAYSAD

Mobilite, sürdürülebilirlik, dijitalleşme ve yeşil dönüşüm ekseninde şekillenen yeni dönemde TAYSAD, üyelerinin küresel rekabette güçlü konumunu koruması için çalışmalarını sürdürmektedir. TAYSAD 5.0 vizyonuyla çevik, dayanıklı ve rekabetçi bir sektör yapısını destekleyen dernek; uluslararası iş birlikleri, teknoloji odaklı projeler ve yeni nesil mobilite çözümleriyle geleceğin otomotiv ekosistemine katkı sunmaktadır.

531 Üye Sayısı (2024 sonu)
250.000+ İstihdam
Bugün
50 Yıla Yaklaşan Güçlü Bir Temsil

1978 yılında 13 üye ile yola çıkan TAYSAD, bugün 534 üyesiyle Türk otomotiv tedarik sanayisinin tek ve en güçlü temsilcisidir. Üyeleriyle birlikte sektörün üretim, ihracat, teknoloji ve sürdürülebilirlik alanlarındaki gelişimine yön veren TAYSAD; kamu, ana sanayi, üniversiteler ve uluslararası paydaşlarla yürüttüğü iş birlikleri sayesinde Türk otomotiv tedarik sanayisinin küresel rekabet gücünü artırmaya yönelik çalışmalarını kararlılıkla sürdürmektedir.

534 Üye Sayısı (2025 sonu)
1978 Kuruluş
O DÖNEMİN SESİ
TAYSAD bugün, kendi organize sanayi bölgesi olan ve 534 üyesiyle otomotiv tedarik sanayisinin tek ve en güçlü temsilcisi konumundadır.
— TAYSAD Tarihçesi

40. Yıl Kitabımız & Belgeselimiz

TAYSAD'ın 40 yıllık yolculuğunu kitabımızdan okuyabilir, belgeselimizden izleyebilirsiniz.

40. Yıl Kitabı
40. Yıl Kitabı

Derneğimizin kuruluşundan bugüne uzanan tarihini, anılarını ve kilometre taşlarını bir araya getiren özel yayınımız.

Kitabı İncele
40. Yıl Belgeseli
40. Yıl Belgeseli

TAYSAD'ın 40 yıllık başarı hikâyesini ve otomotiv tedarik sanayinin gelişimini anlatan belgeselimizi izleyin.

Belgeseli İzle

Kurucu Üyeler

TAYSAD, 1978 yılında 13 kurucu üyenin bir araya gelmesiyle kuruldu. Derneğimizin temellerini atan kurucu üyelerimizi saygıyla anıyoruz. Fotoğrafa veya isme tıklayarak haklarındaki bilgileri inceleyebilirsiniz.