Türk otomotiv sanayinin temelleri 1950'li yıllarda atılır. Türkiye'de ilk kez otomotiv sanayi ürünleri üretimi, 1954 yılında Türk Willys Overland Ltd.'nin orduya jip ve kamyonet üretmesi ile başlar. Bu yatırımı, 1955 yılında Türk Otomotiv Endüstrisi A.Ş.'nin kamyon fabrikası ve ardından Otosan ve Çiftçiler A.Ş.'nin ikinci ve üçüncü kamyon fabrikaları izler. Otobüs üretimi ise 1963 yılında İstanbul Otobüs Karöseri Sanayi A.Ş. tarafından, Magirüs otobüslerinin montajı ile başlatılır.
İlk Türk otomobili ise 1961 yılında Eskişehir Devlet Demiryolları Fabrikası'nda üretilir. "Devrim" adı verilen otomobil, sadece 4 adetlik prototip üretimle sınırlı kalır. O yıllarda talebin 5 bin adetin altında olduğu düşünülürse, talep yetersizliği nedeniyle ekonomik ölçeğin çok altında bir üretimin yapılamayacağı gerekçesiyle üretimi sürdürülemez.
Otomobilde ilk ciddi üretim 1966 yılında Anadol marka otomobilin üretimi ile başlar. Anadol'un yıllık üretimi en fazla 7.200 adettir. Onun da üretimi 1982 yılına kadar devam eder ve Türk otomotiv tarihinde toplam 87 bin adet Anadol üretilir.
Otomotiv sektörünün gerçek gelişimi ve büyümesi ise 1960'ların sonu ve 1970'li yılların başında kurulan montaj fabrikalarının belirli kapasite ve yerlilik oranına ulaşmaları ile gerçekleşir. 1968'de Tofaş'ın ve 1969 yılında Oyak-Renault'nun kurulması, Türkiye'de otomotiv sanayinin gelişip güçlenmesinde etkili olur.
1978 yılında beş girişimci tarafından kurulan TAYSAD'ın, başlangıçta Yönetim Kurulu'nu oluşturmaya yetecek üyesi bile yoktu. Sonunda firma sayısı 13'e yükselerek ilk Yönetim Kurulu oluşturuldu. O dönemde oldukça mütevazı bir kuruluş olan TAYSAD'ın, kurulduğunda kendine ait ne bir bürosu, ne bir masası ne de bir sandalyesi vardı.
TAYSAD, 1978 yılında ilk kurulduğunda bir odadan ve 13 üyeden oluşuyordu. Bugün ise kendi organize sanayi bölgesi olan, 400'ü aşkın üyesiyle kendi binasında hizmet veren ve en önemlisi otomotiv yan sanayi sektörünün tek temsilcisi olarak "söz sahibi" ve "fikrine başvurulan" bir dernek konumuna gelmiştir.
Kilometre Taşları
1954
Türk Willys Overland Ltd. orduya jip ve kamyonet üreterek ilk otomotiv sanayi üretimini başlatır.
1955
Türk Otomotiv Endüstrisi A.Ş. ilk kamyon fabrikasını kurar.
1961
İlk Türk otomobili "Devrim" Eskişehir'de üretilir (4 adet prototip).
1963
Magirüs otobüslerinin montajıyla otobüs üretimi başlar.
1966
Anadol marka otomobilin seri üretimi başlar.
1968
Tofaş kurulur.
1969
Oyak-Renault kurulur.
1978
TAYSAD, 13 üye ile kurulur.
1982
Anadol üretimi sona erer (toplam 87 bin adet).
Bugün
TAYSAD, kendi OSB'si ve 400'ü aşkın üyesiyle sektörün tek temsilcisidir.
TAYSAD'ın 40 yıllık yolculuğunu kitabımızdan okuyabilir, belgeselimizden izleyebilirsiniz.
40. Yıl Kitabı
Derneğimizin kuruluşundan bugüne uzanan tarihini, anılarını ve kilometre taşlarını bir araya getiren özel yayınımız.
Kitabı İncele
40. Yıl Belgeseli
TAYSAD'ın 40 yıllık başarı hikâyesini ve otomotiv yan sanayinin gelişimini anlatan belgeselimizi izleyin.
Belgeseli İzle1978 yılında kurulduğu günden bu yana TAYSAD'a başkanlık yaparak otomotiv yan sanayinin gelişimine yön veren değerli başkanlarımızı saygıyla anıyoruz. Fotoğrafa veya isme tıklayarak kısa özgeçmişlerini, TAYSAD'a katkılarını ve dönem faaliyet raporlarını inceleyebilirsiniz.
